
„Br¹zowe Schody”
1.Opis materia³u :
Materia³ sk³ada siê z dziesiêciu drewnianych graniastos³upów – br¹zowych
bloczków o ró¿nej wielkoœci, o bokach o d³ugoœci 20 cm ka¿dy
oraz zmieniaj¹cej siê gruboœci i wysokoœci odpowiednio od 1 do 10 cm.
2.Cel bezpoœredni :
-Umo¿liwienie doœwiadczenia
ró¿nicy zmian wielkoœci przedmiotów w dwóch
wymiarach a przez to -Przyswojenie i utrwalenie pojêæ
wielkoœci np.: „gruby”, „cienki”
Poznanie i utrwalenie pojêæ proporcji, stosunków i
porównywania
wielkoœci np.: „gruby” – „grubszy”- „najgrubszy” ; „cienki”- „cieñszy”-
„najcieñszy”.
3.Cel poœredni:
-Æwiczenie motoryki – chwytanie, ustawianie,
dopasowanie, balansowanie,p³ynnoœæ ruchów
-Doskonalenie koordynacji wzrokowo-ruchowej
-Przyzwyczajanie do systematycznoœci i uporz¹dkowania
-Pokazanie i przyzwyczajanie dziecka do tego, ¿e wszystko w
œwiecie jest uporz¹dkowane, istnieje w harmonii, a pomoce tego
ucz¹.
4.Wiek :
Dzieci od 3 roku ¿ycia. Materia³ do u¿ycia w grupie
przedszkolnej
i szkolnej
Lekcja
podstawowa
1.Przygotwanie miejsca pracy:
Nauczyciel zaprasza dziecko do wspó³pracy, proponuje mu pracê
z „br¹zowymi schodami „. Je¿eli dziecko jest gotowe i
akceptuje propozycjê, wraz z nauczycielem przystêpuje do
pracy, wykonuj¹c czynnoœci wstêpne np.: roz³o¿enie dywanika-„wyspy”, przyniesienie z pó³ki materia³u, dbaj¹c o to, aby ka¿dy element
by³ przynoszony pojedynczo i uk³adany przed dzieckiem na
dywaniku, w jego prawym rogu, tak aby wiêksza czêœæ „wyspy” by³a
wolna.
2.Prezentacja pracy z materia³em.
Nauczyciel pokazuje dziecku materia³ – wskazuje na przypadkowo
roz³o¿one bloki, w prawym rogu „wyspy”. Bierze najwiêkszy z nich w
obie d³onie, przygl¹da siê mu uwa¿nie, dotyka, maca, tak, aby
dziecko dok³adnie widzia³o jego ruchy i zachowanie. Pokazuje D
klocek, przekazuje mu go do r¹k, pozwala dotkn¹æ, poczuæ ciê¿ar
materia³u . Nastêpnie uk³ada go przed dzieckiem. Ca³e
dzia³anie powinno odbywaæ siê przy minimalnej iloœci s³ów,
dbaj¹c o interaktywny kontakt N i D. N prezentuje wszystko powoli
i spokojnie, dbaj¹c, aby ruchy by³y precyzyjne, p³ynne i
ciche, a przedmioty nie uderza³y o siebie i nie
ha³asowa³y. Nastêpnie N wybiera kolejny bloczek, mniejszy od
poprzedniego i uk³ada go przed dzieckiem. Dobiera dwa kolejne
i przystawia oba przedmioty œciankami do siebie,demonstruj¹c
porównywanie obu klocków. Czynnoœæ wykonuje w ciszy, skupieniu,
powoli i spokojnie Palcem przeje¿d¿a po ich górnych powierzchniach,
przygl¹daj¹c siê przy tym stwierdza, która z nich jest mniejszy.
Odsuwa mniejszy z nich nieco na bok, a wiêkszy z dwóch
przysuwa do poprzednio u³o¿onego elementu br¹zowych schodów,
stykaj¹c je œciankami. Czynnoœæ powtarza jednostajnie, wrêcz
rytualnie z kolejnymi elementami materia³u. Poniewa¿ jest to
prezentacja podstawowa, N mo¿e wykonaæ czynnoœci z wieloma
bloczkami, zanim przeka¿e zadanie D, a¿ do momentu kiedy
dziecko zechce siêgn¹æ do uk³adania. W pewnym momencie jednak
zaprasza D do wspó³pracy.
3.Aktywacja dziecka:
Gdy dziecko podejmie próbê wspó³pracy, N odsuwa siê z pierwszego
planu, ale ci¹gle uwa¿nie czuwa i jest gotowy do pomocy. Nigdy nie
wprowadza œwiadomie D w b³¹d. Jest doros³y, wie, który z
elementów jest najwiêkszy, wiêc dzieli siê swoj¹ wiedz¹ z D. D ma
teraz szansê dok³adnie powtórzyæ czynnoœci, które wczeœniej
wykonywa³ N.W podobny sposób ca³y uk³ad schodów zostaje u³o¿ony
przed dzieckiem. Teraz jest czas na dumê i zadowolenie. W tym
momencie nale¿y powstrzymaæ siê od krytyki, uwag o wykonaniu
zadania, by³ na to czas w trakcie trwania pracy.
4.Element samokontroli – kontrola b³êdów:
Po wykonanej pracy dziecko jest w stanie samodzielnie oceniæ, czy
zadanie zosta³o wykonane poprawnie i zauwa¿yæ jakoœæ wykonanej pracy. Je¿eli schody nie zosta³y u³o¿one poprawnie, b³êdy bêd¹ widoczne. Widoczny bêdzie brak systematycznoœci i dok³adnoœci. Oprócz tego
b³êdy bêd¹ wyczuwalne podczas sprawdzenia dotykowego. N najpierw
sam dwoma palcami, b¹dŸ d³oñmi od góry do do³u i z
powrotem przesuwa wzd³u¿ wie¿y. To samo proponuje D wskazuj¹c
na budowlê, albo bior¹c dzieciêce d³onie pokazuje ruch
przesuwaj¹c po œciankach u³o¿onej konstrukcji.
5.Zakoñczenie pracy:
Je¿eli wie¿a ze schodów zosta³a zbudowana, doœwiadczona samoocena, konstrukcjê mo¿na roz³o¿yæ, zachowuj¹c te same czynnoœci i
stosuj¹c siê do tych samych zasad, jak przy jej budowaniu. N
zwraca uwagê w jaki sposób kolejne klocki s¹ rozmontowywane.
To uczy szacunku do materia³u, materia³ jest dla nas bardzo wa¿ny,
ma nawet w³asne miejsce w naszej Sali. Rozk³adamy i odnosimy
go na swoje miejsce, kolejno, pojedynczo, powoli i spokojnie.
Dbaj¹c o precyzjê ruchów, zgrabnoœæ wykonywanych czynnoœci.
Te dzia³ania ucz¹ tak¿e porz¹dku i odpowiedzialnoœci.
Kolejne razy pracy z tym materia³em mog¹ odbywaæ siê ju¿
samodzielnie, bez pomocy N. Istniej¹ tak¿e inne warianty pracy z
„br¹zowymi schodami”. Znaczenie ma tutaj powtarzanie pracy z
materia³em, przez co nastêpuje utrwalanie przyswojonych
wiadomoœci, usprawnianie sposobu ich wykonania, wymyœlanie ró¿nych, innych wariantów pracy z materia³em.
6.Warianty pozosta³e :
-Uk³adanie schodów w wersji horyzontalnej „poziomo”.
-Uk³adanie wie¿y w pionie ze stykaj¹cymi siê rogami, wtedy wie¿a
mo¿e siêgn¹æ blisko 2 metrów wysokoœci, wymaga to precyzji i
dok³adnoœci. Jest to spore doœwiadczenie wielkoœci i wysokoœci.
-Uk³adanie wie¿y w pionie symetralnie obrócone o 45’
-Uk³adanie wie¿y w pionie centralnie œrodkami klocków.
-Zabawa
ze znikaj¹cym schodkiem.
-Budowanie wie¿y lub uk³adu z zamkniêtymi oczami
-Æwiczenia dowolne, konkursy na oryginalny pomys³ wykorzystania i
u³o¿enia materia³u.
-Zastosowanie z innymi materia³ami, np.: z ró¿ow¹ wie¿¹, z
czerwonymi beleczkami.
-Zabawa
w g³uchy telefon, b¹dŸ czytaj¹ce dzieci otrzymuj¹ liœcik z
poleceniem przyniesienia jakiegoœ elementu znanego materia³u.
powrót...